UWAGA: Strona zawiera materiały archiwalne. Większość artykułów dotyczy Joomla! 1.0
R. 8. Szablony Drukuj Email
Estetyczna, przejrzysta, niepowtarzalna szata graficzna jest nieodzownym warunkiem dostępności i atrakcyjności witryny. W Joomla! treści są oddzielone od warstwy prezentacji, a spoiwem integrującym treści i wygląd są szablony [template] - obok komponentów, modułów i botów - jeden z czterech podstawowych składników. Dzięki szablonom Joomla! wie, w których miejscach umieszczać generowane treści i stałe elementy oraz w jaki sposób je sformatować.

O szablonach witryny i zaplecza

Image
Przykładowy układ treści w szablonie

Szablon jest wzorcem stron witryny lub zaplecza. Określa rozmieszczenie elementów stron oraz ich istotne cechy typograficzne: kształty, rozmiary, kolorystykę. Dzięki szablonom nie trzeba projektować wyglądu każdej strony i każdego elementu, nie trzeba ich każdorazowo formatować.

Joomla! korzysta z szablonów witryny i szablonów zaplecza. Bez szablonów nie będzie działać.

W witrynie można stosować wiele szablonów - jeden domyślny oraz inne, przypisane do stron - pozycji menu. Zaplecze administracyjne korzysta tylko z jednego szablonu domyślnego.

Użytkownikom można zapewnić opcję wyboru szablonu odpowiadającego ich preferencjom. Służy do tego standardowy moduł Zmień szatę [Template Chooser].

Elementy szablonu

Szablon składa się z plików umieszczanych na serwerze w jednym katalogu. Obok plików definiujących szablon, znajdują się w nim także materiały graficzne, dźwiękowe i inne, niezbędne do uzyskania zaplanowanych efektów.

Pliki szablonów witryny przechowywane są w podkatalogu /templates/[nazwa_szablonu] umieszczonym w głównym katalogu Joomla!. Pliki szablonów zaplecza przechowywane są w podkatalogu /templates/[nazwa_szablonu] umieszczonym w katalogu w /administrator.

Główny plik szablonu - index.php - definiuje układ strony: rozmieszczenie treści głównej, modułów i elementów stałych. Obszary przeznaczone na moduły nazwane zostały pozycjami.

Sposób formatowania: wygląd fontów - krój, stopień, kolor, właściwości akapitów i nagłówków, sposób wyróżnienia znaczących słów i fragmentów, a także często granice, rozmiar, wielkość poszczególnych elementów definiuje kaskadowy arkusz stylów - plik template_css.css.

Zarządzanie szablonami

Narzędzia zaplecza administracyjnego umożliwiają wykonanie wszystkich niezbędnych czynności związanych z wykorzystaniem szablonów:

  • instalatory - dodawanie i usuwanie szablonów,
  • menedżery - konfigurację (przełączanie, przypisywanie do stron, definiowanie pozycji modułów),
  • edytory - modyfikację, dostosowywanie szablonów do potrzeb witryny lub zaplecza.

Natomiast projektowanie szablonów, wymagające pewnych kompetencji graficznych i informatycznych oraz specjalistycznych narzędzi, realizowane jest poza interfejsem Joomla!

Dostęp i uprawnienia operatorów

Prawo zarządzania szablonami ma tylko główny administrator.

Do menedżera szablonów prowadzą w panelu administratora dwie drogi:

  • przez menu administratora: ⇒ Witryna ⇒ Szablony ⇒ Szablony - witryna alboSzablony - zaplecze,
  • przez moduł Ikony skrótów: ⇒ Szablony.

Dostęp do edytora pozycji modułów prowadzi przez menu administracyjne: ⇒ Witryna ⇒ Szablony ⇒ Pozycje modułów.

Dostęp do edytora szablonów jest możliwy tylko z menedżera szablonów.

Dostęp do instalatora prowadzi przez menu administracyjne: ⇒ Instalatory ⇒ Szablony ⇒ Szablony - witryna alboSzablony - zaplecze.

Dobór i instalacja szablonów

Dobór szablonu powinien być staranny, przemyślany, dostosowany do celów i przeznaczenia Joomla!. Można:

  • skorzystać z szablonów dostarczonych w pakiecie instalacyjnym Joomla!,
  • pobrać i zainstalować szablony udostępniane w Sieci.
  • zainstalować szablon zaprojektowany na zlecenie lub samodzielnie.

W pakiecie dystrybucyjnym Joomla! znajduje się jeden szablon zaplecza administracyjnego oraz 2-3 szablony strony frontowej do wyboru. Można swobodnie korzystać z każdego z nich, można je modyfikować, aby dostosować do swoich potrzeb elementy stałe (logo), kolorystykę, układ treści.

Zapoznaj się z artykułem:

Konfiguracja szablonów

Konfigurację umożliwia menedżer szablonów. Niezbędne jest jedynie określenie szablonów domyślnych [Default] witryny i zaplecza. Sekcjom witryny można przypisać różne szablony.

Przełączanie szablonów

Aby zmienić szablon domyślny szablon na inny, wystarczy zaznaczyć przy wybranym szablonie pole opcji, a następnie kliknąć przycisk Domyślny [Domyślny] w pasku narzędzi. Przy szablonie ustalonym jako domyślny pojawi się zielona ikona - fiszka Nieopublikowany.

Przypisanie szablonu do wybranych stron

Aby przypisać inny szablon do niektórych stron witryny, należy zaznaczyć pole opcji przy wybranym szablonie i kliknąć przycisk Przypisz [Assign] w pasku narzędzi, a następnie wskazać strony, na których ma być użyty inny szablon.

Zapoznaj się z artykułami:

Zmiana szablonu przez użytkowników

Administrator może udostępnić użytkownikom możliwość wyboru odpowiadającego im szablonu spośród kilku zainstalowanych, różniących się np. kolorystyką czy układem treści. Funkcji takiej dostarcza moduł Zmień szatę [Template Chooser]. Zapoznaj się z artykułem:

Gdy udostępnisz na witrynie moduł Zmień szatę, to zarówno przypisane, jak i domyślne szaty witryny zostaną zastąpione przez szatę, wybraną przez użytkownika. Ustawienia użytkownika nie zmieniają jednak ustawień konfiguracyjnych.

Modyfikacja szablonu

Niekiedy trzeba dokonać w zainstalowanym szablonie drobnych zmian, dostosowujących go do potrzeb witryny - zmodyfikować układ, rozmiary, kolorystykę, dodać pozycję modułów, itp. Nie trzeba w takich przypadkach korzystać z zewnętrznego oprogramowania.

Aby edytować podstawowy plik szablonu, wystarczy zaznaczyć przy wybranym szablonie pole opcji, a następnie kliknąć przycisk Edytuj HTML [Edit HTML] w pasku narzędzi.

Podobnie, aby edytować arkusz styków, trzeba zaznaczyć przy wybranym szablonie pole opcji, a następnie kliknąć przycisk Edytuj CSS [Edit CSS] w pasku narzędzi.

Modyfikowanie szablonów domyślnych jest nieco ryzykowne, stąd przed dokonaniem jakichkolwiek zmian warto sporządzić kopię używanego szablonu. Zapoznaj się z artykułem:

Pozycje modułów

Szablony Joomla! są niezwykle elastyczne dzięki możliwości umieszczania na stronach witryny - modułów.

Wybór opcji: Pozycje modułówAby jednak umieszczać na stronach witryny jakiekolwiek moduły - obok treści głównej i elementów stałych, szablon musi przewidywać przeznaczone na nie obszary zwane pozycjami modułów. Konfigurację pozycji umożliwia edytor Pozycje modułów [Module Position], dostępny po wybraniu trzeciej opcji z podmenu Szablony.

W edytorze można zdefiniować aż 50 pozycji. 27 domyślnych zaplanowali projektanci Joomla!. Dla 18 z nich przewidziano funkcję, bądź położenie, co sugerują zastosowane nazwy:

  • nazwy pozycji wskazujące na funkcję modułów: header, newsflash, pathway, cpanel, banner, footer, legals, toolbar, icon, debug, advert1. advert2, advert3,
  • nazwy pozycji wskazujące na położenie w szablonie: top, left, right, bottom, inset.

Pozostałych 9 oznaczono słowem user z kolejnym numerem user1, user2 itd.

Potrzeba modyfikacji tych wpisów jest raczej mało prawdopodobna.

Możesz natomiast potrzebować innych pozycji, niż standardowe. W takim przypadku trzeba je:

  • po pierwsze, zaprojektować w pliku głównym szablonu szaty graficznej, umieszczonym w katalogu /templates/[nazwa_twego_szablonu_domyślnego]/index.php
  • po drugie, umieścić w wykazie pozycji modułów,
  • po trzecie: dodać do wykazu w edytorze pozycji modułów.

Bez dodania nowych pozycji do wykazu nie będzie można w nich umieścić żadnego modułu. Po prostu nie będą dostępne we właściwościach modułów.

Do umieszczania w pliku szablonu nowego obszaru (nowej pozycji) służy instrukcja:

<?php mosLoadModules ( 'pozycja' );?>

słowo ’pozycja’ w tej instrukcji należy zastąpić nazwą pozycji, którą wpiszesz w wykazie pozycji dla modułów. Musi to być nazwa niepowtarzalna!

Zapoznaj się z artykułami:

Projektowanie szablonów

Aby dowiedzieć się więcej o projektowaniu szablonów, przejdź do sekcji ’Dla programistów’:

Tematy pokrewne

Szablonom poświęcone są następujące artykuły:


Uwagi, źródła

Jeżeli masz sugestie odnośnie treści lub chcesz zgłosić poprawki do tego rozdziału, skomentuj go albo umieść wiadomość na forum: Dokumentacja - Propozycje, zmiany, poprawki

Dziękujemy!

Stefan Wajda, Zespół Dokumentacji PCJ

Na podstawie: help.joomla.org - Chapter 8: Managing Templates & Modules Positions

 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »